EUSKERA etiketadun mezuak erakusten. Erakutsi mezu guztiak
EUSKERA etiketadun mezuak erakusten. Erakutsi mezu guztiak

2020(e)ko urriaren 26(a), astelehena

  


ASMAKIZUNAK / ADIVINANZAS


Las adivinanzas son dichos populares en verso en los que, de una manera encubierta, se describe algo para que sea adivinado por pasatiempo. Son juegos infantiles de ingenio que tienen como objetivo entretener y divertir a los niños pero que, además, contribuyen al aprendizaje, la enseñanza de nuevo vocabulario y a la difusión de las tradiciones. En las adivinanzas la poesía, el ingenio y la tradición popular se mezclan para crear un universo de enigmas y retos imaginativos para los niños.

CARACTERÍSTICAS DE LAS ADIVINANZAS POPULARES

1. Son dichos populares en verso dirigidos principalmente a los niños, aunque en el «juego de las adivinanzas» suele participar toda la familia.
2. Son juegos de ingenio en los que se describe o se pregunta algo para que sea adivinado por pasatiempo.
3. Aunque su objeto principal es el entretenimiento también contribuyen al aprendizaje de los niños y a la difusión y mantenimiento de las tradiciones populares.
4. Pertenecen a la «cultura popular». Aunque su autoría es anónima las adivinanzas se elaboran colectivamente por toda la sociedad o comunidad donde surgen. Por este motivo las recopilaciones de adivinanzas se enriquecen día a día.
5. Hacen referencia a elementos y objetos de uso cotidiano, como utensilios y animales domésticos, frutas y verduras, anatomía humana, elementos de la naturaleza, cualidades humanas (sentimientos), etc.
6. Durante mucho tiempo han tenido una transmisión oral (de boca en boca), lo que ha facilitado las numerosas modificaciones y variantes de las adivinanzas. Las personas de una comunidad memorizaban el texto de la adivinanza y lo transmitían, de palabra, de generación en generación.
7. La métrica de las adivinanzas es característica. Los versos son generalmente octosílabos. Las estrofas pueden ser pareados de rima consonante o bien estrofas de tres o cuatro versos. Lo más frecuente son las estrofas de cuatro versos con rima asonante o consonante en los versos pares.

-------------------------------

Aurten giza gorputza lantzen ari garenez, horri buruz asmakizunak sortu ditugu. Ea asmatzen dituzun

Zer ote da...?

 

 

 

Lan hau osatu dugunean 4. mailako ikasleei partekatu diegu.

Haiek irakurri behar zituzten gure asmakizunak eta ....

ASMATU, NOSKI!


 

 

ASMAKIZUNAK

 
https://view.genial.ly/5a23e7d410ce3e13c0d0ba95/interactive-content-asmakizunak-giza-gorputza-copy-copy

HAUR TXIKIENTZAKO ASMAKIZUNAK

 

2020(e)ko maiatzaren 15(a), ostirala

BERTSO


 BERTSO-IPUIN

Beste urtetan, bosgarren mailako ikasleek  azken produkzioa Antzoki Zaharrera eramaten dute,  familiak bertsoekin gozatzeko. Aurten ezberdin izango da. Denak etxean gaude eta antzokiek ez dute bere ateak irekiko.

Guk egindako bertsoak ez dituzue entzungo, baina irakurri bai. Beraz, gozatzeko aukera baduzue.





Etxean gauden bitartean, ikasgai guztiak lantzen ditugu, bertso ere bai.
Aitorrek lan berri bat bidali digu eta segituan aurkezpen hau osatu dugu. Honetan kontatzen dugu nola sentitu gara egoera berezi honetan. Oso polita geratu da.







Kaixo,

Datorren astean bukatzen dugu bertsolaritzako ikasturtea, eta hori dela eta azken 
baliabide hau bidaltzen dizuet. Googleeko formulario sinple bat da, izen eta ikastetxea 
jar behar duzue, gustuko duzuen irudi bat aurkitu eta bere url-a galdetegian gehitu 
eta beraien kopla edo bertso bat, orain sortua edo aurretik egindako bat. Zuen 
erantzunak pdf moduan jasoko ditut nik, eta horiekin bildumatxo bat egin nahi nuke, 
calameo edo antzeko plataforma batean. Gero helaraziko dizkizuet noski, zuek aurretik 
bidali dizkidaten lanekin batera. Ikasturtea amaitzeko modu polit bat izan daitekeela 
iruditu zait, ia zer diozuen zuek. 
Ikasleen bildumarako erantzun batzuk jaso ditut, baina askotan irudiaren helbidea 
gaizki kopiatuta dago edo bertsorik ez da agertzen. Horregatik hemen doakizue 
berriz ere galdetegiaren helbidea eta betetzeko argibide batzuk. Ia denon artean 
lan polit bat atera dezakegun. Gogoratu azken eguna ekainaren 10a jarri 
dugula, gero muntaia eta prestaketa egin ahal izateko.


Mila esker eta laster arte!


NOLA TXERTATZEN DA IRUKIAREN URL?        KLIK     EGIN

Kaixo, hemen doakizue bilduma osatuta. Zuen lanak jaso bezala bildu ditut, 
bertsoen zuzenketarik gabe.  Zuen lanak azkenean daude.




2020(e)ko apirilaren 21(a), asteartea

#yomequedoencasa

#yomequedoencasa

#yomequedoencasa


Horrela pasatzen ari gara gure egunak etxean. Aurtengo oporraldia ezberdin izan da; gehiago jolastu egin dugu etxekoekin, gehiago marraztu dugu, sukaldatzen ikasten ari gara, pelikula pilo ikusi ditugu, kirola ere egin dugu, baina eskolara joan nahi dugu.

IKUSI

   

Guk ere kontatuko  dizuegu zer egiten ari garen egun hauetan.
Etxerako lanak, dantza egin, jolastu, pelikulak ikusi... izaten dira gure eginbeharrak.
Auzo guztietan bezela, gurean ere arratsaldeko zortzietan balkoietara ateratzen gara txalotzera.

2020(e)ko apirilaren 20(a), astelehena

EUSKERA: IPUINA




EUSKERA:   Ipuina entzun.

“Mustroa etorri zenekoa”  


IPUINA

"Zergatik krokodiloak ez duen oiloa jaten"





AUDIO
http://amarauna.org/nabar/audioa/eu/eu11.mp3 
 ........................
 Imagen que contiene edificio, viejo, texto, foto

Descripción generada automáticamente
"LONDRESEKO MISTERIOA"
3
BI EGUN DARAMATZA NIRE ATZETIK

-Street 221B Sherlock Holmes bizi zen helbidea da, ezta?
Kalean behera abiatu gara. Eguraldi zoragarria izango zela pentsatzen nuen, baina lainoa dago eta aire hotz eta hezea dabil.
Osaba William pipa atera , eta kea botatzen hasi da.
-Hori da. Zenbaitek benetako helbide bat dela dioten arren, ez dator bat kaleko egiazko zenbakiarekin, museo moduko bat eta denda bat ireki dituztelako bertan. Bai Sherlock Holmes, bai haren apartamentua asmatuak dira, jakina.
-Thomas Kirkby hurbil bizi da?
Osaba Williamek zalantza egin du une batez.
-Ez. Nirekin leku seguru batean elkartu nahi zuen, turista ugariren artean. Sherlock Holmesen museoa urteko egun guztietan zabalik dago, Eguberri egunean izan ezik.
-Baina zergatik?
Osaba Williamek niri begiratu, barruko poltsikotik tabakoa atera eta pipa betetzeari ekin dio. Hasperen egin du.
-Ziurrenik gogoratuko duzu Thomas KIrkby ez zegoela sasoi onean ezagutu genuenean. Bada, haren egoerak ez du urteekin hobera egin. Hainbat aldiz hitz egin dugu, eta poz-pozik jarri zen Londresera gentozela jakin zuenean. Thomasek anaia bat du, eta kontu nahasietan dabilelako susmoa dauka. Luxorren harrituta utzi zuenean, beraz, zu nirekin etortzea ondo irudituko zaiola espero dut. Hala ere, badakit nahiago lukeela nirekin bakarrik egon.
-Zer motatako arazotan sartuta dabil haren anaia?- galdetu diot-. Ezin didazu kontatu?
Osaba William presondegiko kapilaua denez, dekretu profesionala gorde du, ezin du presoek esaten dizkiotenak kontatu, ezta poliziari ere.
-Iritsi gara. Baliteke berak argitu ahal izatea.
Berehala ezagutu dugu. Eguzkitako betaurrekoak daramatza, eta Karnaken ezagutu nuenean zeraman dragoi itxurako makila bera,  oso gaizki geratzen zaion jaka urdin argi bat janzteaz gain. Urduri eta gaixo dirudi, ikusi nuen azken aldian bezalaxe.
-Kaixo, kaixo!- Gu ikusteaz poztu da-.Etor zaitezte! Hemen geratu garenez, mutikoarentzako dibertigarria izan daiteke munduko detektiberik ospetsuenaren unibertsoari begiratu bat egitea.
Nik buruarekin baiezko keinua egin, eta irribarre bat eskaini diot.
-Hauetako bat nahi duzu?- galdetu dit Thomas Kirkbyk, Sherlock Holmesen kapela bat seinalatuz. Batzuetan, apur bat sinplea dirudi, nahiz eta ukitu dibertigarri bat ere baduen. Hortik halako zerbait jantzita ibiliko naizela uste al du? Sisselek barre egingo lidake.
-Ez, eskerrik asko- erantzun diot-.
-Halako kapela bat izan nahiko nuke- esan du osaba Williamek-. Begira! Kapa tipikoak ere saltzen dituzte!
Thomas Kirkbyk eguzkitako betaurrekoak kontu handiz altxatu ditu.
-Begira ezazue kalearen abestalderantz- xuxurlatu du bat-batean-. Telefonoz hizketan ari den emakume hura ikusten duzue?
Leihotik begiratu dugu. Emakume bat telefono bidez hitz egiten ari da. Eguzkitako betaurrekoak janzten ditu, eta txautxo bat darama.
-Txakurtxoa darama?-galdetu dut.
-Bai.
-Zer gertatzen da?-galdetu dut.
-Bi egun daramatza nire atzetik.
-Ziur zaude?- galdetu dio osaba Williamek.
-Ez dakit beldurra sentitu beharko nukeen. Ezinezkoa da nire moduko agure baten atzetik ibiltzea. Ez dut uste gustuko izango nauenik.
Horretan ados nago.
-Soilik emakume hori ikusi duzu? Ala beste norbait ere dabil zure atzetik?- galdetu dio osaba Williamek.



4
ESPIOIEN FILM BATEAN BEZALA

-Bera eta beste gizon bat- adierazi du arkeologoak-. Ivan Izugarria esaten diot. James Bonden film zahar bateko gaiztoa ematen du. Txandaka jarraitzen didate, baina ez dakit zer nahi duten. Nik bizimodu zeharo lasaia daramat; erretiroa hartutako unibertsitateko irakaslea naiz eta ! Telefonoz esan nizun bezala, susmoa daukat ez ote duen nire anaiarekin loturarik. Adian, hura bahitu nahi dute, auskalo. Poliziarekin hitz egin dudanean, sorbaldak jaso baino ez dute egin. Informazio zehatzagoa behar dutela esan didate, ez dela nahiko norbait atzetik dudala uste izatea. Baina hori da, hain zuzen, gertatzen dena.
Osaba William kapa luze bat arretaz aztertzen ari da oraindik; Sherlock Holmesek janzten zuena bezalakoa da. Hura erosiko ez zuela benetan espero nuen arren, azakenean hala egin du. Kapela bat ere erosi du. Kutxako neskak irribarre egin digu.
-Lehendabizi, emakumeaz libratu behar dugu. Utzidazu zure jaka urdina- esan dio osaba Williamek-. Eska dezagun taxi bat eta , hura sarreran gelditu bezain laster, zure jaka jantzita irtengo naiz. Autora azkar igo eta gidariari norabait azkar- azkar eramana nazan eskatuko diot. Ziurrenik, zure zelatan dagoen emakumeak beste taxi bat hartuko du berehala, niri jarraitzeko. Beranduago, beste nonbait elkartuko gara berriz. 
-Espioien film bat dirudi- esan du Thomas Kirkbyk-. Engaina dezakegula uste duzu benetan?
-Zure jaka urdinean baino ez du arreta jarriko. Burua kaputxarekin estaliko dut.
-Bai, itsusia da- aitortu du Thomasek-, baina oso erabilgarria. Percy bere kasa bizi izan zen garaikoa da. Orain ordukoez libratzen ari da. Horregatik opari egin dit- azaldu du, jakatik pixka bat tira eginez-, berak “espazioko botak” esaten dien kolore bereko batzuekin batera. Galtzen bada, ez da galera handia izango.
-Eska ezazu taxi bat- esan dio osaba Williamek Thomas Kirkbyk jaka eman dionean, eta lokalaren hondora zuzendu da hura janztera. Gero, Sherlock Holmesen kapa eta kapela entregatu dizkio Kirkbyri; agurea erabat konforme dagoela ematen du-. Non elkartuko gara gero?- galdetu dio osaba Williamek.
-Big Ben erloju-dorrearen ondoan- adierazi diet-. Hura ikusteko irrikaz nago.
-Tira, Big Ben erloju-dorrearen ondo-ondoan, ez- zuzendu dit Thomas Kirkbyk-. Bertan ageriegi egongo ginateke, jende mordoa ibili ohi delako beti argazkiak atertzen. Hobe dugu Westminster abadiako sarrera nagusiaren aurrean elkartzea. Big Ben erloju-dorrearen ondoan dago.
Kirkbyri poz-pozik antzematen zaio, azkenik kanpamentuko neskekin maitakeriatan ibili daitekeen boy scout bat balitz bezala. 
Egia esan, ni ere antzera sentitzen naiz.




 

2020(e)ko apirilaren 13(a), astelehena

EUSKERA: IRAKURKETA



KUKUA







IRAKURKETA ETA GALDETEGIA:
“Antzinako euskaldunen egutegiak bi urtaro besterik ez zituen (uda eta negu), eta Ama Birjina 
Martxoko egun horixe (martxoak 25) izaten zen udako lehen eguna. Kukuaren etorrerak lur-soroak 
neguko lozorrotik esnatu zirela adierazten zuen, negua joan eta uda etorri zela, alegia. Hain zuzen 
ere, Ama Birjina Martxoko egunetik hasi eta 15 eguneko tartean kukuak ez jotzea, gaitz handi eta 
beldurgarria zen, ez baitzetorren udaberririk. Beraz, Andra Mari Martxoko egunetik hasi eta 
ondorengo 15 egunetan kukua ageri ez bazen, bederatzi idi-pareri gurdia lotu eta bere bila joan
behar omen zen Erromako zubira.
Beraz, kukua zoratzea, nolabait esanda, izadia zoratzea zen: neurrigabeak lirateke ondorioak. 
Zer ote litzateke udaberririk ez etortzea? hondamendia. Horrela dira herriaren usteak.
Kukua da denboraren gurpilaren ardatz eta mugarri. Izan ere, kukua udaberriarekin batera dator, 
bizitza berriarekin batera, eta udaberri bukaeran badoa, halaxe dio herriaren jakinduriak:  
"Kukua Ama Birjina Martxoko egunean hasten da kantatzen Erromako zubian eta San Pedro
 biharamunean mututzen da.”
1-Ondo ulertu al duzu testua?
2-Idatzi hemen ezezagunak egin zaizkizun hitzak:
3- Zenbat urtaro zituen antzinako euskaldunen egutegiak?
4-Beraz, noiz izaten zen udako lehen eguna?
5-Ezagutzen al duzu historiotxo hau?
6-Zer animalia omen dator udaberriarekin?
7-Badakizu zer da kukua? Arraina-txoria-ugaztuna-txitxarea… (egokiena azpimarratu)
8-Zer gerta daiteke kukua udaberrian ez bada etortzen?
9-Noiz dator kukua eta noiz doa?
10-Idatzi hemen herriaren jakinduriak esaten duena:
11-Ba al dakizu esaera zahar bat non kukua aipatzen den?. Idatzi, baldin badakizu:

2020(e)ko apirilaren 2(a), osteguna

KOPLAK



BERTSO: KOPLAK


Aitor Mendiluzek eskatu du zuen egindako bertsoak buruz ikasi. Jaialdia mantentzen da momentuz. Hau okerrera ez badoa eta espero dugu ezetz.

GELAN LANDU ZENUTEN IPUINA
Beste aldetik bidali du dokumentu bat zuek koplak osatzeko. 


Aitorrek:  
Kaixo Carmen,


Inor animatzen bada hemen ditzute kopla txiki batzuk osatzeko, "Ikusi nuenean" doinuarekin. Mila esker!
Dodumentua da “KOPLATAN” Asko daude.  Nik ireki dut “BERTSO” aurkezpen bat DRIVEN, zuek aukeratutako bi koplak  idazteko. 

OSTEGUNEAN, AITORREN SAIOA DELA ETA, DOKUMENTU HORI ZUZENDUKO. 


GURE LANA


2020(e)ko martxoaren 31(a), asteartea

IRAKURKETAK



IRAKURTZEKO

EUSKERA - IRAKURKETA

Gaztelaniaz erabiltzen diren euskarazko hitzak: txirrista edo goitibehera

Eguzkia bere kobazulotik ateratzearekin batera, umorea itzuli zaigu. Euskaldunok euskarakadak egiten ditugula gauza jakina da. Bada, ordea, oraindik aztertu ez dugun fenomeno bat, gaztelania erabiltzen dutenek ere euskarazko hitzak euren esaldietan sartzen baitituzte.
Euskarak badu beraz eragina beste hizkuntza batzuetan, gaztelania, kasu.  Ez al duzue sekula entzun… “¿Bajamos por la txirrista? edo ¡Vaya gaupasa ha hecho mi hijo!“ bezalako esamoldeak? Norbaitek badaki nola esaten den “gaupasa” hitza gaztelaniaz? 🙂

Gaztelaniaz erabiltzen diren euskarazko hitzen zerrenda

SIRIMIRI Adibidea: “Hace sirimiri, mejor que cojas un paraguas o un chubasquero”.
GOXO Adibidea: “Ponte ese jersey que es muy goxo “.
GAUPASA Adibidea: “Claro, después de la gaupasa que te has pegado, ahora sin ganas de comer. Ya espabilarás”.
MUGA Adibidea: “Hemos pasado por la muga a eso de las 20:45”.
ZURITO Adibidea: “¿Me sacas un zurito y unas aceitunas, por favor?”.
TXIRRISTA Adibidea: “Ama, vamos al parque que Aitor quiere bajar por la txirrista”.
LARRI Adibidea: “Estoy larri, creo que lo mejor va a ser irme a casa”.
GOTIBEHERA Adibidea: “En fiestas de Bilbao ya no hay bajada de gotibeheras”.
HAMAIKETAKO Adibidea: “Ya hemos andado bastante. Vamos a comer el hamaiketako y luego seguimos con el paseo”.
SAGARDOTEGI Adibidea: “Esta noche nos vamos de sagardotegi”.
XELEBRE Adibidea: “Si, ya sabes de quién hablo, ese que vimos en Donostia que era un poco xelebre”.
ATERPE Adibidea: “Ha empezado a llover, mejor que esperemos en este aterpe”.
JAIA Adibidea: “Esta noche vamos a hacer jaia”.
TXIKI Adibidea: “No puede comer eso, todavía es muy txiki”.
AFARIMERIENDA Adibidea: “Si queréis quedamos mañana para hacer una afarimerienda”.
Ziur gehiago ere badirela, beraz, betiko legez, zuen ekarpenak ongietorriak izango dira zerrenda hau osatzeko. Bitartean, pozik bizi, gozatu eguraldiaz eta bizi euskaraz!!! 🙂

UNIBERTSOA

  UNIBERTSOA https://eu.wikipedia.org/wiki/Txikipedia:Unibertsoa